Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname(MarKHK) marka hakkı sahibine bazı mükellefiyetler yüklemiştir. Bu mükellefiyetlerden en önemlisi markanın kullanılması zorunluluğudur. Markanın korumasının en önemli nedeni marka olan işaretin altında yatan ticari itibarı korumaktır ancak kullanılmayan bir markanın tescilli bir hak olarak varlığını sürdürmesi onu gerçekten kullanacak veya kullanmakta olanlar için bir engel teşkil eder. İşte bu sebeple kararname 5 yıl süreyle kullanılmayan markanın hükümsüz kılınabileceğini düzenlemiştir.

Kararname 14. maddesinde 5 yıl süreyle kullanılmayan veya kullanımına 5 yıl ara verilen markanın hükümsüz kılınacağını düzenlemiştir. Dolayısıyla 5 yıllık süre geçmeden bu davanın açılması mümkün değildir. Ancak hemen ifade etmek gerekirse kullanmama haklı bir nedene dayanıyorsa bu durumda yine 5 yıllık süre işlemez.

Markanın kullanılmasından kasıt; markanın tescil edildiği mal ve hizmetlerle alakalı kullanılmasıdır. Markanın ciddi bir şekilde tescil edildiği mal ve hizmetlerle alakalı kullanıldığını ispat yükü marka sahibinindir. Ciddi kullanımdan kasıt markanın ilgili piyasayı etktileyen yerlerde, reklamlarda, broşürlerde, tanıtım vasıtalarında, fuarlarda kullanılmasıdır. Markasal kullanım gerçekleştirilirken markadan ekonomik yarar elde etmek amacı ile piyasayı etkileyecek yerde ve sıklıkta kullanım gereklidir. Ciddi kullanım kriterinin amacı marka hakkının haksız biçimde devamını engellemektir.

Marka sahibi markasını bizzat kendisi kullanabileceği gibi lisans, franchise gibi yasal bir temelle bir başkası da markasını kullanabilir.

Markanın ciddi kullanımının ölçütünün sınırları olayın özellikleri dahilinde değerlendirilmelidir. Buna göre markanın tescil olduğu mal veya hizmet türü, özelliği, miktarı, fiyatı gibi faktörler ciddi kullanımın tespit edilmesinde dikkate alınabilecek objektif kriterlerdir. Mesela marina inşa eden bir firmanın markasını perakendecilik hizmeti veren bir markayla mukayese edemezsiniz. Marina inşası uzun zaman aralıklarıyla markanın kullanımını gerektirecektir o nedenle sürekli bir kullanım aranmayacaktır. Ancak perakencedilik hizmetleri için kullanılan bir markanın daha yoğun bir kullanımı gerekecektir.

 

Paylaş